15 Soruda Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası

15 Soruda Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası


Özet

10/02/2016 tarih ve 29620 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6663 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi ile 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mülga mükerrer 20. maddesi yeniden yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte bu maddenin ayrıntılı olarak açıklaması 05/05/ 2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile yapılmıştır. Makalemizde gerek kanun maddesinde gerekse tebliğde yer alan düzenlemeler birlikte değerlendirilerek kolay anlaşılması ve akılda kalıcı olması amacıyla soru cevap ve gerek tebliğde yer alan gerekse özgün örneklerle örnekleme yapılarak “Genç girişimcilerde kazanç istisnası” anlatılmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Vergi, gelir vergisi, genç girişimcilerde kazanç istisnası, GVK Mükerrer 20.

Giriş

10/02/2016 tarih ve 29620 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6663 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi ile 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mülga mükerrer 20. maddesi, başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

Genç girişimcilerde kazanç istisnası: Ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle adlarına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunan ve mükellefiyet başlangıç tarihi itibarıyla yirmi dokuz yaşını doldurmamış tam mükellef gerçek kişilerin, faaliyete başladıkları takvim yılından itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca elde ettikleri bu kazançlarının 75.000 Türk lirasına kadar olan kısmı, aşağıdaki şartlarla gelir vergisinden müstesnadır.

1. İşe başlamanın kanuni süresi içinde bildirilmiş olması,

2. Kendi işinde bilfiil çalışılması veya işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi (Çırak, kalfa veya yardımcı işçi çalıştırmak ya da seyahat, hastalık, askerlik, tutukluluk ve hükümlülük gibi zaruri ayrılmalar dolayısıyla geçici olarak işinde bilfiil çalışmamak bu şartı bozmaz.),

3. Faaliyetin adi ortaklık veya şahıs şirketi bünyesinde yapılması hâlinde tüm ortakların işe başlama tarihi itibarıyla bu maddedeki şartları taşıması,

4. Ölüm nedeniyle faaliyetin eş ve çocuklar tarafından devralınması hâli hariç olmak üzere, faaliyeti durdurulan veya faaliyetine devam eden bir işletmenin ya da mesleki faaliyetin eş veya üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan veya kayın hısımlarından devralınmamış olması,

5. Mevcut bir işletmeye veya mesleki faaliyete sonradan ortak olunmaması.

İstisna kapsamındaki faaliyetlerden kazanç elde edilmemesi veya istisna haddinin altında kazanç elde edilmesi hâllerinde dahi yıllık beyanname verilir.

Bu istisnanın, bu Kanunun 94. maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye şümulü yoktur.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

10/02/2016 tarih ve 29620 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6663 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi ile 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mülga mükerrer 20. maddesinin yeniden yürürlüğe girmesi ile birlikte kanunun açıklanması ihtiyacı doğmuş ve 05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Makalemizde mezkur kanun maddesi ile 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği ışığında, daha kolay anlaşılabilmesi ve kalıcı olması adına 15 soruda genç girişimcilerde kazanç istisnası açıklanacaktır.

SORU-1:

Genç girişimcilerde kazanç istisnası nedir? Hangi yasa ile düzenlenmiştir? Yasa ne zaman yürürlüğe girmiştir?

10/02/2016 tarih ve 29620 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6663 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi ile 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mülga mükerrer 20. maddesinin yeniden yürürlüğe girmesi ile birlikte “Genç girişimcilerde kazanç istisnası” müessesesi oluşmuştur. Mezkûr kanun maddesini açıklığa kavuşturan 05/05/ 2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 2. maddesinde açıklandığı üzere ilgili kanun maddesinin yürürlüğe giriş tarihi 10/02/2016’dır.

Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası: 6663 sayılı Kanunun 1. maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20. maddesi yeniden yürürlüğe girmiştir. Mezkur kanun maddesindeki tanımına göre genç girişimcilerde kazanç istisnasının tanımı  ve istisnadan yararlanma şartı mükerrer 20. maddesinde aşağıdaki gibi açıklanmıştır.

‘Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası: Ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle adlarına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunan ve mükellefiyet başlangıç tarihi itibarıyla yirmi dokuz yaşını doldurmamış tam mükellef gerçek kişilerin, faaliyete başladıkları takvim yılından itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca elde ettikleri bu kazançlarının 75.000 Türk lirasına kadar olan kısmı, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20. maddesindeki şartların gerçekleşmesi halinde gelir vergisinden müstesnadır.’

SORU-2:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanma şartları nelerdir?

6663 sayılı Kanunun 1. maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20. maddesi yeniden yürürlüğe girmiştir. Mezkur kanunun mükerrer 20. maddesine göre genç girişimcilerde kazanç istisnasının şartları aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

‘1- İşe başlamanın kanuni süresi içinde bildirilmiş olması,

2- Kendi işinde bilfiil çalışılması veya işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi (Çırak, kalfa veya yardımcı işçi çalıştırmak ya da seyahat, hastalık, askerlik, tutukluluk ve hükümlülük gibi zaruri ayrılmalar dolayısıyla geçici olarak işinde bilfiil çalışmamak bu şartı bozmaz.),

3- Faaliyetin adi ortaklık veya şahıs şirketi bünyesinde yapılması hâlinde tüm ortakların işe başlama tarihi itibarıyla bu maddedeki şartları taşıması,

4- Ölüm nedeniyle faaliyetin eş ve çocuklar tarafından devralınması hâli hariç olmak üzere, faaliyeti durdurulan veya faaliyetine devam eden bir işletmenin ya da mesleki faaliyetin eş veya üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan veya kayın hısımlarından devralınmamış olması,

5- Mevcut bir işletmeye veya mesleki faaliyete sonradan ortak olunmaması.

İstisna kapsamındaki faaliyetlerden kazanç elde edilmemesi veya istisna haddinin altında kazanç elde edilmesi hâllerinde dahi yıllık beyanname verilir.

Bu istisnanın, bu Kanunun 94’üncü maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye şümulü yoktur.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

SORU-3:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından faydalanacak olanlar kimlerdir? Faydalanma şartları nelerdir?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 3. maddesinde istisnadan faydalanacaklar ve istisnadan faydalanma şartları aşağıdaki gibi açıklanmıştır.

(1) İstisnadan;

a) Ticari, zirai veya serbest meslek faaliyeti nedeniyle adına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis edilmiş,

b) Mükellefiyet başlangıç tarihi itibarıyla yirmi dokuz yaşını doldurmamış, tam mükellef gerçek kişiler yararlanır.

(2) Birinci fıkrada belirtilen kişilerin istisnadan yararlanabilmeleri için aşağıda belirtilen şartları taşımaları zorunludur.

a) İşe başlamanın kanuni süresi içinde bildirilmesi.

1) Mükelleflerin söz konusu istisnadan faydalanabilmeleri için işe başlamayı kanuni süresi içerisinde bildirmeleri gerekmektedir. İşe başlamanın kanuni süresi içerisinde bildirilip bildirilmediği hususu, 04/01/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde tespit edilir.

2) İşe başlama bildiriminin Vergi Usul Kanununda yer alan süre içerisinde yapılmaması durumunda, söz konusu istisna hükmünden yararlanılamaz.

b) Mükellefin kendi işinde bilfiil çalışması ya da işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi.

1) İstisnadan yararlanılabilmesi için mükellefin kendi işinde bilfiil çalışması veya kendi işinde bilfiil çalışmadığı durumlarda ise işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi gerekmektedir.

2) Bir şahsın kendi işinde bilfiil çalışması, işinde ve bu işin gerektirdiği konularda fikri ve bedeni bir mesai sarf etmesidir.

3) İşte bilfiil çalışılmasa dahi iş sahibi tarafından işin sevk ve idaresinin kendi elinde tutulması, işin yürütülmesiyle ilgili kararların alınması, planlanması veya denetiminin yapılması gibi durumlarda da istisna şartı ihlal edilmiş olmaz.

4) Kendi işinde bilfiil çalışılması veya işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi şartını sağlayan mükelleflerin, faaliyetin yürütülebilmesi için çırak, kalfa veya yardımcı işçi çalıştırması istisna şartını bozmaz.

5) Seyahat, hastalık, askerlik, tutukluluk ve hükümlülük gibi zaruri ayrılmalar dolayısıyla geçici sürelerde fiilen işin başında bulunulmaması halinde de söz konusu şart ihlal edilmiş olmaz.

(3) Genç girişimcilerde kazanç istisnasında, özellikli durumlara ilişkin hususlar şunlardır:

a) Faaliyetin ortaklık olarak yürütülmesi.

1) Adi ortaklık veya şahıs şirketi kurmak suretiyle faaliyette bulunan mükellefler de ayrı ayrı istisnadan yararlanabilir. Bu durumda mükelleflerin istisnadan yararlanabilmeleri için tüm ortakların ayrı ayrı istisna şartlarını taşımaları gerekmektedir. Ortaklardan herhangi birinin istisna şartlarını taşımaması halinde, diğer ortaklar da istisnadan faydalanamaz.

Örnek:

Bay (A), Bay (B) ve Bay (C), 17/02/2016 tarihinde adi ortaklık şeklinde lokanta işletmeciliği faaliyetine başlamış olup faaliyete başlanıldığı tarihte Bay (A) 27, Bay (B) 29, Bay (C) ise 32 yaşındadır. Buna göre; Bay (C), 29 yaş şartını ihlal ettiğinden ortakların hiçbiri istisnadan faydalanamayacaktır.

b) İşletmenin devralınması.

1) Bir işletmenin veya mesleki faaliyetin devralınması halinde, istisnadan yararlanılabilmesi için işletmenin ya da mesleki faaliyetin devralındığı kişinin eş veya üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan veya kayın hısımlarından olmaması gerekmektedir.

Örnek:

Bay (D), 20/02/2016 tarihinde babasına ait oto yıkama işletmesini devralmak suretiyle ticari faaliyete başlamıştır. Bay (D)’nin, işi devraldığı babasının 1. derece kan hısımı olması nedeniyle, istisnadan yararlanması mümkün olmayacaktır.

2) Ölüm dolayısıyla eş ve çocuklar tarafından işletmenin veya mesleki faaliyetin devralınması halinde, devralan eş veya çocuklar istisnaya ilişkin şartların tamamını taşımaları kaydıyla, ölen mükellefin istisnadan faydalanıp faydalanmadığına bakılmaksızın devralan eş veya çocuklar istisnadan üç vergilendirme dönemi boyunca yararlanır.

Örnek:

04/04/2016 tarihinde kırtasiye işletmeciliği faaliyetine başlayan ve istisnadan yararlanma şartlarının tamamını taşıyan Bay (C), söz konusu istisnadan bir yıl yararlandıktan sonra 03/02/2017 tarihinde vefat etmiştir. İşletmeyi devralan eş istisnaya ilişkin diğer şartları taşımaktadır.

Buna göre, 2017 yılına ilişkin istisna tutarından; Bay (C) adına mirasçılar tarafından 01/01/2017-03/02/2017 kıst dönemi için verilen yıllık gelir vergisi beyannamesinde yer alan kazanç dolayısıyla tam olarak yararlanılacaktır. Ayrıca, işletmeyi devralan eş de 04/02/2017-31/12/2017 döneminden itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca (2017, 2018, 2019 yıllarında) istisnadan tam olarak yararlanacaktır.

Örnek:

03/05/2003 tarihinden itibaren büfe işletmeciliği faaliyetinde bulunan Bay (S), 28/07/ 2016 tarihinde vefat etmiş olup faaliyeti Bay (S)’nin 20 yaşındaki oğlu (R) devralmıştır. Büfe işletmeciliğini devralan Bay (R) istisnaya ilişkin diğer şartları da taşımaktadır. Buna göre, Bay (R) 2016, 2017 ve 2018 yıllarında söz konusu istisnadan tam olarak yararlanacaktır.

c) Mevcut bir işletmeye veya mesleki faaliyete sonradan ortak olunmaması.

1) Mükelleflerin mevcut bir işletmeye veya mesleki faaliyete sonradan ortak olmaları durumunda istisnadan yararlanmaları söz konusu olmaz.

2) Buna göre, mevcut işletmeye veya ortaklığa sonradan ortak olunması durumunda, diğer tüm şartları taşısalar dahi, ortakların hiçbiri bu istisnadan yararlanamaz.

SORU-4:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanmak isteyen mükellefler hangi tarihten itibaren yararlanabilir?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 4. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. 6663 sayılı Kanunun Resmi Gazete’de yayımlandığı tarih olan 10/02/2016 tarihinden itibaren ticari, zirai veya mesleki faaliyet nedeniyle adlarına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunanlardan kanunda öngörülen şartları taşıyanlar yararlanır. Dolayısıyla bu tarihten önce işe başlayan mükelleflerin söz konusu istisnadan yararlanmalarına imkân bulunmamaktadır.

SORU-5:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanan mükellefler tarafından herhangi bir nedenle faaliyetin terk edilmesi durumunda kazançlar istisnadan yararlanabilir mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 4. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. İstisna şartlarını sağlayan mükelleflerce daha sonra herhangi bir nedenle faaliyetin terk edilmesi durumunda, terk tarihine kadar elde edilen kazançlar dolayısıyla istisnadan yararlanılır. Faaliyet terk edildikten sonra istisna kapsamındaki söz konusu faaliyetlere tekrar başlanılması halinde ise adlarına ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunması şartı ihlal edilmiş sayılacağından bu istisnadan yararlanılamaz.

Örnek:

Bayan (X), 20/05/2016 tarihinde mühendislik faaliyetine başlamış olup istisna şartlarının tamamını taşımaktadır. Bayan (X), bu faaliyetini 20/09/2017 tarihinde terk etmiş, 27/03/2018 tarihinde anılan faaliyetine yeniden başlamıştır.

Buna göre; Bayan (L), 2016 ve 2017 yıllarında elde ettiği kazancı dolayısıyla istisnadan yararlanacak ancak, 27/03/2018 tarihinde yeniden işe başladığı faaliyeti için ilk defa işe başlama şartını ihlal etmesi nedeniyle, 2018 ve izleyen yıllar için söz konusu istisnadan yararlanamayacaktır.

SORU-6:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanan mükellefler tarafından herhangi bir nedenle faaliyetin değiştirilmesi durumunda kazançlar istisnadan yararlanabilir mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 4. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. İstisnadan yararlananların, yararlanma süresi içerisinde faaliyetlerini ticari, zirai ya da mesleki faaliyet olarak değiştirmesi veya faaliyet konusunda değişiklik yapmaları durumlarında, istisnadan kalan süre kadar yararlanmaları mümkündür.

SORU-7:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanma hususunda herhangi bir tutar sınırı var mıdır? Varsa bu tutar ne kadardır? Faaliyetin terk edilmesi halinde istisnadan yararlanılabilir mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 5. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. İstisna, her vergilendirme döneminde yıllık 75.000 Türk lirası olarak uygulanacak olup bir vergilendirme döneminde istisna tutarının altında kazanç elde edilmesi durumunda ise istisnadan yararlanılmayan tutar ertesi yıla devredilmez.

Örnek:

20/04/2016 tarihinde mühendislik faaliyetine başlayan ve istisnadan yararlanma şartlarının tamamını taşıyan Bay (N)’nin, 20/04/2016-31/12/2016 tarihleri arasında elde ettiği ticari kazancı 57.000 Türk lirasıdır. Bay (N)’nin, 2016 yılında yararlanabileceği istisna tutarı 57.000 Türk lirası olup kalan tutar olan 18.000 Türk lirası ertesi yıla devredilemeyecektir.

SORU-8:

Faaliyetin terk edilmesi halinde genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanılabilir mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 5. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. Takvim yılı içerisinde işe başlanılması veya işin terk edilmesi durumlarında; işe başlama tarihinden yıl sonuna kadar olan kıst dönem bir vergilendirme dönemi, takvim yılı başından işin terk edildiği tarihe kadar olan kıst dönem ise bir vergilendirme dönemi sayılacak olup bu dönemler için istisnadan tam olarak yararlanılır.

Örnek:

01/06/2016 tarihinde mimarlık faaliyetine başlayan ve istisnadan yararlanma şartlarının tamamını taşıyan Bayan (K)’nin 01/06/ 2016-31/12/2016 tarihleri arasında elde ettiği serbest meslek kazancı 50.000 Türk lirasıdır. Bayan (K)’nin elde ettiği serbest meslek kazancının 50.000 Türk liralık kısmı için istisnadan yararlanılacak olup kalan 25.000 Türk liralık tutar ertesi yıla devredilemeyecektir.

SORU-9:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından ticari, zirai ve mesleki gelir elde edenler ayrı ayrı istisna tutarından yararlanır mı? İstisna tutarı bu faaliyetlerin her biri için ayrı ayrı mı, birlikte mi dikkate alınır?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 5. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. İstisna, ticari, zirai veya mesleki faaliyetten dolayı kazanç elde eden ve şartları sağlayan gerçek kişilere uygulandığından, istisna şartlarını taşıyan mükelleflerin bir vergilendirme döneminde anılan faaliyetlerden bir veya birkaçından kazanç elde etmeleri durumunda söz konusu istisna beyan edilen bu gelirlerin toplamına uygulanır.

Örnek:

İstisnanın tüm şartlarını taşıyan Bay (A), 11/04/2016 tarihi itibarıyla yeminli mali müşavirlik, 17/06/2016 tarihi itibarıyla da zirai faaliyetine başlamıştır. Bay (A)’nın 2016 takvim yılında zirai faaliyetinden elde ettiği zirai kazancı 80.000 Türk lirası, yeminli mali müşavirlik faaliyeti dolayısıyla elde ettiği serbest meslek kazancı ise 70.000 Türk lirasıdır.

Bay (A), elde ettiği toplam 150.000 Türk lirası kazancının 75.000 Türk liralık kısmı için istisnadan yararlanabilecek olup kalan tutar olan 75.000 Türk liralık kazanç ise gelir vergisine tabi olacaktır.

SORU-10:

İstisnadan yararlanma süresi ne kadardır? Yeni bir faaliyete başlanılması istisna süresini uzatır mı?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 5. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. İstisna, her durumda ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle ilk defa gelir vergisi mükellefiyetinin tesis olunduğu dönemden başlamak üzere üç vergilendirme dönemi ile sınırlı olup  önceki faaliyete devam edilirken yeni bir faaliyete başlanılması istisna süresini uzatmaz.

SORU-11:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlananlar basit usule tabi mükelleflere uygulanacak kazanç indiriminden de yararlanabilir mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 7. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir. 193 sayılı Kanunun 89′ uncu maddesinin birinci fıkrasına 29/01/ 2016 tarihli ve 6663 sayılı Kanunun 2. maddesiyle aşağıdaki (15) numaralı bent eklenmiştir.

“15- Basit usulde tespit edilen ticari kazançların yıllık 8.000 Türk lirasına kadar olan kısmı (Bu Kanunun mükerrer 20. maddesinde yer alan kazanç istisnasından faydalananlar bu bent hükmünden yararlanamaz. Bu bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir).”

Ticari kazancı basit usulde tespit edilen mükelleflerden genç girişimcilere ilişkin kazanç istisnası ile 8.000 Türk liralık indirime ilişkin şartları birlikte taşıyanlar, söz konusu istisna veya indirimin hangisinden faydalanacaklarını kendileri belirler. Mezkur madde hükmünden de açıkça anlaşılacağı üzere genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlananlar basit usule tabi mükelleflere uygulanacak kazanç indiriminden yararlanamaz.

SORU-12:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlananlar ile basit usule tabi mükelleflere uygulanacak kazanç indirimine ilişkin hükümler hangi tarih itibariyle elde edilen gelirlere uygulanır?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 9. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir.

a) Genç girişimcilerde kazanç istisnasına ilişkin hükümleri 10/02/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere,

b) Basit usule tabi mükelleflere uygulanacak kazanç indirimine ilişkin hükümleri 01/01/ 2016 tarihinden itibaren elde edilecek gelirlere uygulanmak üzere, yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

SORU-13:

Genç girişimcilerde kazanç istisnası Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesine göre tevkifat yapılmasına engel teşkil eder mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 6. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir.

Bu istisnanın, Gelir Vergisi Kanununun 94. maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye etkisi bulunmamaktadır.

Dolayısıyla, Gelir Vergisi Kanununun 94. maddesinin birinci fıkrası kapsamında bulunanlar tarafından, istisnadan yararlananlara tevkifat kapsamında ödeme yapılması durumunda, gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir.

SORU-14:

Genç girişimcilerde kazanç istisnası geçici verginin hesaplanmasında dikkate alınacak mı?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 6. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir.

İstisnadan yararlanan ticari kazanç sahipleri ile serbest meslek erbabının (basit usulde vergilendirilenler, Gelir Vergisi Kanununun 42’nci maddesi kapsamında kazanç elde edenler ve noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar hariç) geçici verginin hesabında da söz konusu istisnayı dikkate alacakları tabiidir.

SORU-15:

Genç girişimcilerde kazanç istisnasından yararlanan mükelleflerin beyana tabi başka bir gelirlerinin olması durumunda ticari, zirai ve mesleki kazançları dolayısıyla istisnadan yararlanabilirler mi?

05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 6. maddesi bu hususa açıklık getirmiştir.

Kazanç istisnasından yararlanan mükellefler beyana tabi başka bir gelirlerinin olması durumunda da ticari, zirai ve mesleki kazançları dolayısıyla istisnadan yararlanabilirler.

Örnek:

Bayan (L), istisna kapsamında 2016 yılında 72.000 Türk lirası serbest meslek kazancı ile 15.000 Türk lirası kira geliri elde etmiştir. Bayan (L), bu gelirleri nedeniyle verdiği yıllık gelir vergisi beyannamesinde sadece serbest meslek kazancına isabet eden 72.000 Türk liralık geliri için istisnadan yararlanabilecek olup 15.000 Türk liralık kira geliri nedeniyle istisnadan yararlanması söz konusu olmayacaktır.

Sonuç

10/02/2016 tarih ve 29620 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6663 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 1. maddesi ile 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mülga mükerrer 20. maddesi yeniden yürürlüğe girmiştir. Mezkur kanun maddesini anlaşılabilir kılmak adına 05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği yayımlanmış ve mezkur kanun maddesi örneklerle birlikte daha ayrıntılı ve anlaşılabilir halde açıklanmıştır. Bu çalışmamızda akıllarda oluşabilecek sorulara çözüm getirmek amacıyla gerek kanunda ve tebliğde yer alan düzenlemeler gerekse özgün örnekler ile birlikte daha anlaşılabilir ve kolay kılmak adına 15 soruda “Genç girişimcilerde kazanç istisnası” özetlenmiştir.


Kaynakça

– 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu

– 292 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği

* Bu Makale Lebib Yalkın Yayınlarının izni ile yayınlanmış olup, LYY Mevzuat Dergisi Kasım 2017  Sayısından alınmıştır. Lebib Yalkın Yayınlarına ve Değerli Yazarlara MÜHAK’a desteklerinden ötürü teşekkür ederiz.


Yazar Hakkında

Benzer yazılar

Yanıt verin.